top of page

Biraz Fazla Uzun: Işık Yılı Nedir ve 1 Işık Yılı Kaç KM'dir?

Işığın evrendeki en hızlı şey olduğunu biliyoruz. Peki ışığın astronomik uzaklıkları ölçmek için kullandığımızı biliyor muydunuz? Evet, ışık hızının aldığı yol ile ışık yılı hesaplaması yapabiliyoruz ve buna göre herhangi bir gök cismi bize ne kadar uzakta anlayabiliyoruz. Hatta devasa rakamlardan kurtulmak için ışık yılının bir üstü olan “parsek” ölçüsü de yine ışık yılı ile hesaplanıyor. Şimdi bu ışık yılı nedir, ışık yılı nasıl hesaplanır ve 1 ışık yılı kaç km gibi sorularınıza cevap vereyim.

İçindekiler


Işık Yılı Nedir?

Işık yılı, ışığın bir yılda kat ettiği 9,5 trilyon kilometreyi tanımlamak için kullanılan bir birimdir. Işık yılı astronomik ölçümlerde kullanılır çünkü ışık saniyede 300.000 km yol aldığı için pratik bir yaklaşım olur.


Işık Yılı Uzunluk Birimi Midir?

Evet, ışık yılı mesafeleri tanımlamak için kullanılır çünkü ışığın gözlemciye varmak için alacağı yolu tanımlar. Örneğin Dünya ile Ay’ın arasındaki mesafe 1,3 ışık saniyesi, yani 387.000 km. Dünya’dan Ay’ın üzerindeki bir aynaya lazer tutarsanız lazerin yansımasını 2,6 saniye sonra görürsünüz. Işığın stabil hızını bildiğimiz için Dünya-Ay arasındaki ışık yılı hesaplamasını, bir başka değişle mesafelerini kolayca bulabiliriz.


Işık Yılı Zaman Birimi Midir?

Hayır, ışık yılını zaman birimi olarak kullanamayız çünkü ışık yılı saniyeye dönüştürülemez veya diğer zaman aralıklarıyla karşılaştırılamaz. Işık yılı mesafeyi tanımlar ve bir miktar olarak, zaman değil uzunluk boyutuna sahiptir.


Işık Yılı Nasıl Hesaplanır?

Işık yılının hesaplaması ışık hızının 1 saatte aldığı yol ile 1 Dünya yılı saatinin çarpımıyla yapılır. Yani:


1.079.252.849 km/s x 8.766 = 9,46 trilyon km


ışık, ışık yılı, ışık yılı nedir, 1 ışık yılı kaç km, bir ışık yılı kaç km

Işık Yılı Nasıl Bulundu?

Işık yılı birimi, 1838 yılında Friedrich Bessel tarafından Güneş dışında bir yıldıza olan mesafenin ilk başarılı ölçümünden birkaç yıl sonra ortaya çıktı. O dönemde uzay mesafelerini ifade etmek için Dünya’nın yörüngesinin yarıçapına eşit olan 150 milyon kilometre kullanılıyordu. 61 Cygni yıldızını gözlemleyen Bessel, hesaplamalar yaparak Dünya’nın yıldıza olan uzaklığının 660.000 astronomik birim olduğunu ve ışığın bu mesafeyi kat etmesi için 10,3 gerektiğini öne sürdü. Ancak ışığı bir birim olarak kullanmadı çünkü o yıllarda ışık hızının tam ölçümü yapılamamıştı ve ışık yılı terimini kullanması halinde verilerinin doğruluğu azalabilirdi.


Işık yılı birimi 1851'de Otto Ule'nin bir Alman popüler astronomi makalesinde ortaya çıktı. 1868 yılında bir İngiliz dergisi ışık yılını Almanlar tarafından kullanılan bir birim olarak etiketledi. İngiliz astronom ve fizikçi Eddington ise ışık yılını uygunsuz ve alakasız bir birim olarak adlandırdı. 


Günümüzde modern astronomlar genellikle parsek kullanmayı tercih etseler de, ışık yılı da yıldızlararası ve galaksiler arası uzayın genişliğini ölçmek için yaygın olarak kullanılmaktadır.


1 Işık Yılı Kaç Km?

1 ışık yılı 9,46 trilyon kilometreye (9,46×10^12 km) eş değerdir. 1 ışık yılının hesabı, ışığın Dünya etrafında 1 yılda ne kadar mesafe kat ettiğine göre hesaplanır.


1 Işık Yılı Kaç Yıl?

Işık yılı ile zaman ölçülemez. Ancak Uluslararası Astronomi Birliğinin (IAU) tanımına göre bir ışık yılı bir Jülyen yılı, yani 365,25 gün eder. Bu aynı zamanda “1 ışık yılı kaç dünya yılıdır” veya “1 ışık yılı kaç gün” gibi sorulara da cevap niteliğindedir.


Işık Yılının Zamanla İlişkisi

Dünya’dan herhangi bir gök cismini incelediğimizde evrenin ne kadar büyük ve bize uzak olduğunu anlarsınız. Örneğin sabahları gözümüzü kaçaştıracak kadar parlak güneş bile bize buna rağmen 147,92 milyon km uzaklıkta. Bu uzaklık sebebiyle Güneş’te herhangi bir olay olursa 8 dakika sonra görüyoruz. Çünkü ışık 300 bin km’lik hızına rağmen Güneş’ten Dünya’ya ancak ulaşıyor. Peki bu ne demek? Bu, 1 ışık yılı uzaklıktaki bir cismin bizden 1 yıl uzakta olduğu, yani o cismin 1 yıl öncesine bakıyor olduğumuz anlamına geliyor. Unutmayın, ışık demek bilgi demek. 


Gördüğünüz gibi, ışık yılı nedir, 1 ışık yılı kaç km, 1 ışık yılı kaç yıldır ve ışık yılı ne demek gibi sorularınız bütün cevabını Galaksi Gezgini olarak en basit şekilde cevaplamaya çalıştım!


bottom of page